افرادی که مخترع هستند ، برای آن که اختراع خود را ثبت کنند ، نیازمند دریافت ورقه اختراع می باشند. دریافت این ورقه و اعطای آن به دیگری قوانین و مقررات مربوط به خود را دارد. در ادامه ثبت کوشا درباره این قوانین اطلاعات مفیدی ارائه می دهد. از این رو توجه شما را به ادامه مطلب جلب می کنیم.

ورقه اختراع

ورقه اختراع چیست؟

برگه اختراع سندی است كه به منظور بهره برداری انحصاری از آن ، برای مدت محدود به مخترع اعطا می شود. این سبب می شود که رقبای نتوانند از نوآوری او برای تهیه و فروش محصولات سو استفاده کنند.
حق انحصاری استفاده از اختراع، زمانی به رسمیت شناخته می شود و مورد حمایت است كه اختراع مطابق مقررات تودیع و به ثبت رسیده باشد ؛ در غیر اینصورت استفاده از نوآوری ثبت نشده برای دیگر افراد آزاد است و هرشخص می تواند از آن برای تولید محصولات خود استفاده کند.
ماده ٢٦ قانون ثبت علائم و اختراعات مقرر می دارد:

هر قسم اكتشافات یا اختراع جدید در شعب های مختلف صنعتی یا فلاحتی به كاشف یا مخترع آن حق انحصاری می دهد كه بر طبق شرایط و مدت مقرر در این قانون از اكتشاف یا نوآوری خود استفاده کند. مشروط بر اینكه اكتشاف یا اختراع مزبور مطابق مقررات این قانون در اداره ثبت اسناد تهران به ثبت برسد. نوشته ای كه در این مورد اداره ثبت اسناد تهران می دهد ، ورقه اختراع  است.

برابر ماده ٣٣ ق.ث.ع.و.ا: مدت اعتبار اختراع به تقاضای مخترع می تواند ١٠- ١٥ یا حداكثر ٢٠ سال باشد. این مدت صراحتا در ورقه اختراع قید می شود ؛ در چنین صورتی مخترح یا قائم مقام قانونی ، حق انحصاری بابت ساخت ، فروس یا استفاده از اختراع خود را خواهند داشت.
در حقوق ایران ، برخلاف حقوق فرانسه با ادعای مخترع ، اداره ثبت به ثبت نوآوری مورد ادعای او مبادرت می کند و ملزم نیست كه در این زمینه تحقیقاتی صورت بگیرد.

م . ٢٧ (ق.ث.ع.و.ا.) می گوید : هرشخصی که مدعی یكی از امور زیر باشد می تواند تقاضای ثبت کند:

  • ابداع  و کشف هر محصول صنعتی جدید
  • كشف هر وسیله جدید یا اعمال وسایل موجوده به طریق جدید برای تحصیل یك نتیجه یا محصول صنعتی یا فلاحتی.

ماده ٣٦ قانون مزبور در مورد جنبه اعلامی بودن ثبت و عدم نیاز به بررسی صحت ادعای مخترع چنین مقرر کرده است:

ورقه اختراع به هیچ وجه برای قابل استفاده بودن یا حقیقی بودن یا جدید بودن اختراع ، سندیت نخواهد داشت و همچنین ورقه مزبور به هیچ وجه دلالت بر این ندارد كه تقاضا كننده یا موكل او مخترع واقعی است یا شرح اختراع یا نقشه های آن صحیح می باشد . برای این موضوع اشخاص ذینفع می توانند نسبت به موارد مزبور در محكمه ابتدایی تهران (دادگاه عمومی فعلی) اقامه دعوی کنند و خلاف آن را ثابت کنند.

مواد مذكور ورقه های اختراع ایرانی را از هر لحاظ بی اعتبار ساخته است و فقط به زیان دیده حق می دهد كه به ثبت اختراع یا اكتشاف اعتراض کند و تقاضای بطلان و جبران زیان وارده را از فاعل زیان دریافت نماید.

نتیجه

حمایت از مالكیت صنعتی شامل علائم و نوآوری ها است و در بازرگانی داخلی و بین المللی از اهمیت ویژه ای برخوردار است ؛ به همین دلیل معاهده های چند جانبه بسیاری بین دولت ها منعقد می شود كه از آن جمله می توان كنوانسیون پاریس برای حمایت از مالكیت صنعتی و سازمان جهانی مالكیت فكری و پیمان همكاری ثبت اختراع را نام برد.

ورقه اختراع

انتقال ورقه اختراع

انتقال ورقه مذکور ، دارای قوانین و مقررات مربوط به خود است ؛ بر اساس این قوانین این انتقال به دو صورت قهری و اختیاری انجام می شود.

انتقال ورقه اختراع به صورت اختیاری

در مواردی ممکن است که شخص دارای ورقه در هر زمان و به هر دلیلی و بر اساس توافق ، تصمیم بگیرد ورقه خود را انتقال دهد و آن را به دیگری واگذار کند. در این حالت صاحب ورقه می تواند آن را به اشخاص حقیقی یا حقوقی منتقل کند. این انتقال باعث می شود که تمام منافع حاصل از نوآوری نیز انتقال یابند ؛ مگر در شرایطی که توافق محدود و همراه با شروط انجام شود.

در این انتقال کل سهم اختراع یا منافع حاصل از آن مطابق با توافق طرفین به دیگری واگذار می شود. بر اساس ماده 40 ق.ث.ع.و.ا در صورتی که ورقه اختراع را به شخص دیگری انتقال داده باشید ، ضروری است که تمامی الزامات و اسناد انتقال به صورت رسمی و قانونی انجام شود ؛ برای انجام این کار به صورت رسمی به دفاتر اسناد رسمی مراجعه کنید.

در این صورت ابتدا لازم است انتقال ورقه در دفاتر اسناد رسمی ثبت گردد و پس از آن ، سند تنظیم شده در این دفاتر برای اعمال تغییرات به اداره مالکیت معنوی ارسال می شود.

ورقه اختراع

انتقال ورقه اختراع به صورت قهری

  • در حالت اول ، مالک ورقه فوت شده است یا دچار محجوریت باشد ، در صورتی که اثبات شود ، انتقال قهری انجام خواهد شد.
  • در حالت دوم ، حق ورقه مذکور زیر سوال رفته باشد بنا بر ادعایی ، این حق و مالکیت از دارنده ورقه اختراع سلب می شود.

بنابراین می توان نتیجه گرفت که در حالت اول ، دارنده ورقه حق اختراع محجور یا فوت شده است و بایستی وارثان وی با مراجعه به محاکم قضایی و پس از ارائه صورت وضعیت انحصار وراثت ، ورقه را به یکی از وراثان یا به یک شخص حقیقی یا حقوقی دیگر انتقال دهند. البته این انتقال باید به تایید وارثین رسیده باشد.

همچنین در حالت دوم ممکن است پس از ثبت نوآوری و صدور ورقه اختراع به نام یک فرد ، بنا بر شکایت فرد حقیقی یا حقوقی دیگری و طی مراحل قانونی مشخص شود که اختراع مورد نظر به اشتباه یا تقلب به نام دارنده ورقه به ثبت رسیده است که در این صورت لازم است حکم باطل شود و به نام شاکی به ثبت رسانده شود.